Alternatieven voor oestrogeensuppletie
Homeopathie:
Klimaktolan, Famosan
Andere
alternatieve geneeswijzen
Bij de beoordeling van de effectiviteit van een medicament(groep) moet altijd rekening gehouden worden met een sterk placebo effect.
up naar klachtenbeslisboom up naar preventiebeslisboom
Een meta-analyse van alle placebo-gecontroleerde dubbelblinde onderzoeken naar het effect van orale oestrogenen op opvliegers wordt enerzijds een aanzienlijk effect van oestrogenen gezien ten opzichte van placebo (77% reductie van aantal opvliegers, 87% reductie van de ernst van de opvliegers), maar anderzijds ook een sterk placeboeffect.

Referenties: [MacLennan2001a] up
Tibolone (Livial®) is een goed alternatief voor oestrogenen. Met het oog op de incidentie van doorbraakbloedingen wordt geadviseerd tibolone pas in de postmenopauze toe te passen.
Tibolone en opvliegers.
Met progestagenen alleen worden opvliegers ook goed bestreden. Dit effect is vastgesteld met 5 mg norethisteron, 10 mg medroxyprogesteronacetaat, 40 mg megestrolacetaat en met 20 mg progesteroncreme.
Opvliegers en 5 mg norethisteron.
Referenties: [Paterson1982] , [Appleby1962] , [Hage1984] , [Loprinzi1994] , [Leonetti1999] , [Bertelli2002] up
Dixarit® (2x daags 50-75 microgram) is significant beter dan placebo voor de behandeling van opvliegers.
Ook transdermaal clonidine (0,1 mg/dag) is effectief, evenals intraveneuze toediening.
Opvliegers en clonidine.
Referenties: [Clayden1974] , [Ylikorkala1975] , [Nagamani1983] , [Tulandi1983] up
In meerdere onderzoeken is vastgesteld dat het aantal opvliegers afneemt met methyldopa. Het verschil met placebo is echter niet groot en er zijn veel bijwerkingen.
Dosering: 3x daags 250 mg.
Methyldopa en opvliegers.
Referenties: [Hammond1984] , [Andersen1986] , [Tulandi1984] up
In een open studie worden 3 vrouwen beschreven met een prima reactie op danazol. Bij 2 vrouwen verdwenen de opvliegers volledig en bij 1 vrouw nagenoeg geheel. De androgene bijwerkingen van danazol beperken het gebruik aanzienlijk.
Danazol en opvliegers
Referenties: [Foster1985] up
Bellergal Retard
(een combinatie van 0,6 mg
ergotaminetartraat, 0,2 mg linksdraaiende alkaloiden en 40 mg
phenobarbital) 2
daags 1 tablet geeft op de zeer
korte termijn (2-4 weken) betere resultaten dan placebo, maar na
8-12 weken was er geen verschil meer.
Bellergal en opvliegers.
Referenties: [Bergmans1987] up
Het antidepressivum venlafaxine hydrochloride (Efexor 37,5 tot 150 mg per dag) heeft een beter effect op opvliegers dan placebo. Ook met andere SSRIs wordt een dergelijk effect gevonden.
Venlafaxine en opvliegers.
Referenties: [Loprinzi2000] , [Stearns2000] , [ Loprinzi2002]
Vitamine E wordt vaak genoemd als alternatief voor oestrogenen. Er is slechts één kortdurend placebo gecontroleerd onderzoek bij vrouwen na behandeling voor een mammacarcinoom met een gering significant verschil ten gunste van vitamine E. De auteurs vinden zelf dit verschil klinisch niet relevant.
Opvliegers en vitamine E.
Referenties: [Barton1998]
In Nederland zijn vele merken fyto-oestrogenen verkrijgbaar. De dagelijkse dosering die aanbevolen wordt varieert tussen de 38 en 100 mg per dag. Goed onderzoek naar effectiviteit op oestrogeendervingsklachten is nauwelijks voorhanden. Het lijkt erop dat fyto-oestrogenen een iets beter resultaat hebben op opvliegers dan placebo.
Fyto-oestrogenen en opvliegers.
Rode klaver (Promensil) werkt significant beter dan placebo
Producten
in Nederland:
Alpro soja; Bio Dream Isoflavon; Carcicare; Mega Soya
Springfield; Liberty
Sojacomplex; Natural estrogen; Promensil; Soja Plus; Soja Vitaal; Super Concentrated
Isoflavones.
Cimicifuga racemosa (zilverkaars - black cohosh) is een phytotherapeuticum waarvan het gebruik wijd verspreid is.
Het wordt aangeraden voor onder meer de bestrijding van opvliegers.
In Nederland verkrijgbaar in tabletvorm als Ymea.
Placebo-gecontroleerd onderzoek
naar het effect van deze stof is in
abstractvorm verschenen; daarbij blijkt cimicifuga effectiever dan placebo.
Echter in een gepubliceerd placebogecontroleerd onderzoek was cimucifuga niet
effectief.
Verschillende homeopathische geneesmiddelen claimen succes bij de bestrijding van opvliegers.
Er zijn geen onderzoeken met placebo controle gepubliceerd, wel enkele open studies waarin effectiviteit werd gevonden.
| Famosan: | Klimaktolan |
| Ambea grisea D4 19,4% | Ignatia D3 25 mg |
| Cimicifuga D6 24,1% | Cimicifuga D2 25 mg |
| Lachesis mutus D12 9,6% | Lachesis D5 25 mg |
| Sepia D6 24,1% | Sepia D2 25 mg |
| Sanguinaria D12 9,6% | Sanguinaria D2 25 mg |
| Zincum D8 9,6% | tabletmassa 250 mg |
| Corrigens tot 100% | |
Andere alternatieve geneeswijzen
Er zijn buiten de Westerse geneeskunde tal van andere geneeswijzen, die claimen ook voor overgangsklachten een remedie te hebben. Niet alle claims zijn onderbouwd. Sommige claims zijn aantoonbaar onjuist.
Don quai en ginseng hebben geen oestrogene activiteit.
Een bespreking van natuurgeneeskunde, chinese geneeskunde, osteopathie, chiropractie, Ayurveda, bloesemtherapie etc. valt buiten het bestek van dit werk en buiten de competentie van de auteurs. Vele vrouwen melden baat bij dergelijke therapieën te ervaren.
Referenties: [Davis2001] , [Hirata1997] , [Amato2002]