Veranderingen in de hormonale huishouding tijdens de perimenopauze

 Inhibin

 FSH

 LH

 Oestrogenen

 Androgenen

 Klinische relevantie van de FSH-bepaling

Inhibin

Inhibin en de menstruele cyclus

Een sturende factor in de hormonale regulatie is het inhibin. Inhibin remt de productie van FSH. Inhibin wordt geproduceerd door de granulosacellen van de groeiende follikel en van het corpus luteum.
Inhibin B vooral door de groeiende follikel van 1-10 mm, Inhibin A door de grotere follikels en het corpus luteum.

PIC
Inhibin.  

Inhibin in de perimenopauze

Wanneer het aantal follikels in het ovarium kleiner wordt, worden ook steeds minder follikels in iedere cyclus tot ontwikkeling gebracht en zal met name Inhibin B minder geproduceerd worden. Hierdoor wordt de productie van FSH minder geremd. FSH stijgt.

PIC

Referenties: [Sou1998b]  up

FSH

FSH is bij vrouwen van 40-45 jaar door de gehele cyclus hoger dan bij jonge vrouwen (20-25 jaar).

PIC
Follikel stimulerend hormoon.

Door de hogere FSH gaat de ontwikkeling van de follikel wat sneller en dit is de reden van de verkorting van de folliculaire fase en van de gehele cyclus. De oestradiol spiegel wordt bepaald door de ontwikkeling van de follikel en blijft lange tijd onveranderd.  

Referenties: [Sou1998d]  up

Oestradiol

De oestradiolspiegel blijft lange tijd onveranderd, dank zij de sterkere stimulatie door het hogere FSH.

PIC
Oestradiol.

Referenties: [Sou1998f

up

LH

LH wordt niet beïnvloed en blijft nog zeer lang onveranderd.

PIC
Luteiniserend hormoon.

Referenties: [Sou1998eup

Oestrogenen  

De oestrogeenspiegels gaan pas dalen in de laatste periode voor de menopauze.

PIC
FSH, LH, oestradiol en oestron rond de menopauze.  

Oestrogeenspiegels in de perimenopauze

 De gemiddelde oestrogeenspiegel gaat ongeveer twee jaar voor de menopauze dalen.

 De gemiddelde oestrogeenspiegel daalt pas significant wanneer de cyclusduur langer dan 3 maanden wordt.

 Deze twee conclusies uit longitudinale onderzoeken zijn niet met elkaar in tegenspraak, maar vullen elkaar aan.

Referenties: [[Ove1999a] ] , [Dud1998] , [Pri1998]  up

Androgenen

De androgenen dalen na de menopauze slechts gering.

PIC
Androgenen rond de menopauze.

 Androgenen worden gemaakt in bijnier en in ovarium.

 Androstenedion en testosteron zijn precursors van oestron en oestradiol.

 Na de menopauze blijft het ovarium androgenen produceren.

 Na dbz. ovariëctomie treedt een sterke daling van de androgeenspiegel op.

 Na ovariectomie daalt de productie van androstenedion en van testosteron met 50%.

 De androgenen worden in het stroma van het ovarium gemaakt.

 De hoge FSH spiegels spelen daarbij een belangrijke rol.

 Androgenen zijn de voorloper van oestrogenen. Na de menopauze is de omzetting van androgenen in het vetweefsel de voornaamste bron van oestrogenen.


PIC
Wegen van oestrogeenproductie in pre- en postmenopauze.

Referenties:  [Ove1999c] , [Buc1997] , [Slu1998a] , [Jud1974a] ,[Jud1974b] , [Slu1995]  up

Klinische relevantie van de FSH-bepaling

 FSH wordt vaak bepaald met het oog op het stellen van de diagnose (peri)menopauze.

 Er zijn echter zulke sterke fluctuaties in de FSH-spiegels dat de uitslag uitsluitend iets zegt over de toestand op het moment van de bepaling, maar niets over de toekomstige menstruaties.

 De anamnese (leeftijd en cyclusduur) geven meer informatie dan de FSH-spiegel, zoals ook uit de volgende figuur is af te lezen..

PIC
Kans dat de LM de menopauze was in relatie tot amenorrhoe en leeftijd.

Referenties: [Bur1994, [Wal1979a

up